Blok w siatkówce

Standardowy

Umiejętność blokowania to nie tylko wrodzony talent, ale przede wszystkim zbiór wielu elementów, których można się nauczyć. Celem bloku jest zdobycie punktu, zatrzymanie ataku przeciwnika lub zmniejszenie jego siły.

Skuteczny blok w siatkówce może diametralnie odwrócić losy seta, a czasem i całego meczu, dlatego postanowiłem pogłębić swoją wiedzę odnośnie tego jakże ważnego elementu siatkarskiego kunsztu.

Blok jest to forma obrony piłki na siatce, która skutkuje powstrzymaniem lub zmniejszeniem siły ataku przeciwnika. W celu wykonania poprawnie tego elementu niezbędna jest prawidłowa technika jego wykonania.

Cele bloku

  • Zdobycie punktu bezpośrednio – blok aktywny
  • Możliwość kontrataku po obronie – blok pasywny
  • Zamknięcie uprzywilejowanej przez atakującego strefy ataku, przez co zmuszamy zawodnika zespołu przeciwnego do zmiany kierunku, gdzie organizujemy obronę

Ułożenie rąk do bloku

Odpowiednia technika wykonania bloku ma ogromne znaczenie dla jego efektywności. Ramiona zawodników blokujących powinny być przy siatce, dłonie i górna część ramion po drugiej stronie siatki. Powierzchnia bloku ma być skierowana w dół, lekko w kierunku środka boiska przeciwnika. Przy wykonaniu bloku ręce zawodnika powinny być wyprostowane i unieruchomione w stawach łokciowych, barkowych i nadgarstkach.

Bardzo często zdarza się, iż zawodnicy nie są wstanie odpowiednio ułożyć rąk do bloku. W takich przypadkach siatkarz nie mając innej możliwości wykonuje blok pasywny odchylając dłonie i przedramiona lekko do tyłu. Należy tutaj zwrócić szczególną uwagę, aby przedramiona znajdowały się przy siatce. Głównym zadaniem tak wykonanego bloku jest zahamowanie siły ataku, a tym samym umożliwienie jego obrony.

Przemieszczanie się do bloku

Blokujący w zależności od odległości, na jaką musi się przemieścić może poruszać się do bloku krokiem dostawnym (odpowiednim na krótkie odległości np. do ataku kombinacyjnego lub do piłki na środku siatki) lub biegiem ze skrzyżowaniem nóg (np. przy dojściu do dwubloku na skrzydle).

Krok dostawny

Aby prawidłowo wykonać krok dostawny należy w momencie wyskoku znaleźć się dokładnie naprzeciwko ręki atakującej w momencie, gdy ma kontakt z piłką oraz właściwie ustawić tułów podczas skoku, by uniknąć tzw. „przelatywania”. Taka pozycja ma zabezpieczyć możliwość przełożenia rąk za siatkę.

Bieg ze skrzyżowaniem nóg (krok skrzyżny)

Gdy nie mamy możliwości poruszania się krokiem dostawnym należy rozpocząć ruch nogą kierunkową. Ma to na celu zwrócić tułów w kierunku ruchu. Następnie należy nogę dostawną przenieść nad sobą stawiając ją w punkcie odbicia, następnie odwrócić się na niej, by stanąć przodem do siatki, po czym wykonać wyskok.

Krok dostawny, mimo że wolniejszy jest skuteczniejszy od skrzyżnego. Przemieszczając się zawodnik nie opuszcza rąk, przez co zyskuje na czasie przy wyskoku do bloku. Przy większych odległościach efektywniejszy jest bieg (poprzez krótszy czas przemieszczenia), w tym przypadku ręce zawodnika przeważnie są opuszczone.

Tyle o teorii pora przejść w końcu do praktyki.

Zasady treningu

  • Blok należy trenować zawsze z obroną
  • Nauczanie bloku należy rozpocząć od gry 1 na 1

Ma to na celu wpojenie zasady zatrzymania blokiem bezpośredniego zagrożenia ze strony ataku przeciwnika.

W nauczaniu bloku należy zwrócić szczególną uwagę na miejsce bloku, moment wyskoku do bloku, ułożenie rąk do bloku, sposób przemieszczania się zawodników do bloku oraz na pozycję zawodnika przed wyskokiem do bloku.

Wszystkie poniższe ćwiczenia są autorstwa Alojzego Świderka

Ćwiczenie 1

Po jednej stronie siatki ustawiamy zawodników na środku bloku i na skrzydłach. Na drugiej stronie na skrzydłach ustawiamy po jednej kolumnie zawodników. Rozgrywający wystawiają piłkę do atakujących, a blok ma za zadanie zablokować zawodnika atakującego.

Ćwiczenie 2

W tym ćwiczeniu zawodnik podrzuca piłkę nad siatką z odległości 2-3 metrów od taśmy. Blokujący mają za zadanie zablokować ją po drugiej stronie siatki. W tym ćwiczeniu ważna jest pozycja wyjściowa bloku. Ćwiczenie można zmodyfikować symulując rzut (zawodnik blokujący powinien zignorować symulację i nie skoczyć do siatki). Kolejną modyfikacją jest blok z przemieszczeniem. Zawodnik przemieszcza się wzdłuż siatki krokiem dostawnym rzucając piłkę do bloku. Blokujący przemieszcza się wraz z nim i czeka na moment, w którym będzie mógł zablokować piłkę.

Ćwiczenie 3

Ustawiamy blok na skrzydłach oraz na środku siatki. Po drugiej stronie tworzymy trzy kolumny z atakującymi. Trener stojąc za plecami bloku wskazuje pozycję, z której ma nastąpić atak. Zawodnicy blokujący mają za zadanie wykonać skuteczny blok podwójny lub potrójny. Ćwiczenie można modyfikować prowadzając rozgrywającego czy też atakując ze wszystkich pozycji na boisku.

Taktyka indywidualna w bloku

Skuteczne blokowanie w dużym stopniu uzależnione jest od umiejętności „czytania gry” i podjęcia decyzji w ułamku sekundy.

Przed wykonaniem zagrywki blokujący powinien zdać sobie sprawę z kilku podstawowych rzeczy

  • Którzy gracze znajdują się w pierwszej linii
  • Z której strefy wchodzi rozgrywający
  • Którzy zawodnicy atakują najczęściej
  • Jakie rodzaje kombinacji są wykorzystywane najczęściej
  • Który zawodnik atakuje w przypadku słabego przyjęcia zagrywki

Dr Grzegorz Grządziel oraz dr Dorota Szade w swojej pracy zamieścili kilka pomocnych wskazówek w przewidywaniu intencji rozgrywającego.

  • Gdy rozgrywający wystawia piłkę z głębi pola przeważnie jest ona kierowana wysoko na skrzydło
  • Gdy rozgrywający odbija piłkę z przodu swojego ciała, przeważnie wystawia ją do przodu
  • Gdy piłka znajduje się blisko siatki, ponad górna jej krawędzią, rozgrywający przeważnie wykona wystawę jedną ręką w pierwsze tempo lub wykona kiwkę
  • Gdy rozgrywający jest odchylony w tył, a piłka znajduje się za jego głową, prawdopodobnie wystawi ją do tyłu

Kolejne informacje mające na celu pomoc w ustawieniu bloku można uzyskać obserwując zawodników atakujących drużyny przeciwnej.

Każdy z atakujących ma swój sposób uderzania piłki, ulubiony kierunek ataku czy też specyficzny sposób zachowania w trudnych sytuacjach. Blokujący ma za zadanie rozszyfrowanie intencji atakującego. W tym celu przydatne mogą być następujące wskazówki.

  • Jeżeli atakujący jest ustawiony niewłaściwie w stosunku do lotu piłki to będzie zmuszony do ataku w jednym konkretnym kierunku. Jeśli piłka znajduje się z przodu i na zewnątrz uderzającego barku, to mocne uderzenie będzie skierowane po przekątnej
  • Niskie i szybkie wystawy na skrzydła są niemal zawsze atakowane po prostej (przez doświadczonych graczy) i po przekątnej (przez niedoświadczonych)
  • Czasem zdarza się, że przed atakiem przeciwnik może odkryć swoje zamiary kierując spojrzenie w kierunku potencjalnego zbicia piłki
  • Jeżeli atakujący znajduje się pod piłką można nie skoczyć do bloku pozwalając tym samym na atak i organizację obrony
  • Sposób wykonania zamachu może pomóc rozszyfrować rodzaj ataku przeciwnika

Rozszyfrowanie intencji rozgrywającego i atakującego może być dokonane tylko przez doświadczonego gracza. Dostosowanie się do powyższych zaleceń wymaga od zawodników umiejętności przewidywania wydarzeń, dostrzegania powtarzających się prawidłowości, oceny stanu psychicznego przeciwnika, oceny umiejętności technicznych i taktycznych atakującego czy też wytrwałości w realizacji własnych zadań. Aby stać się dobrym blokującym nie wystarczy być wysokim i skocznym siatkarzem. Potrzeba także wiele godzin intensywnej pracy, by należycie rozwinąć swoje predyspozycje. Według badań przeprowadzonych na podstawie ligi włoskiej około 80% akcji blokujących odbywa się poprzez tzw. „czytanie bloku”.

Materiał został opracowany na podstawie tekstów Zdzisława Ambroziaka, Antoniego Bernackiego, Wojciecha Czapli, dra Grzegorza Grządziela, dr Doroty Szade oraz źródeł własnych.

The following two tabs change content below.

Ostatnie wpisy Patryk Gęsicki (zobacz wszystkie)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>